Moldavië: Gay Pride en schrijnende toestanden
Gepubliceerd op: 12 mei 2006
Begin deze maand werd bekend dat in de hoofdstad van Moldavië, Chisinau, een deel van de Gay Pride verboden is door burgemeester Vasile Ursu.
De optocht, die de feestelijke afsluiting moest zijn van een vierdaags festival, werd afgeblazen omdat het feest een te grote verstoring van de openbare orde zou zijn. Namens COC Nederland ging bestuurslid Joyce Hamilton naar Chisinau, om daar tóch aan de Pride deel te nemen.
Hamilton: “Aan de ene kant was het leuk in Moldavië, aan de andere kant vreselijk. Het werd duidelijk hoeveel daar nog moet gebeuren. Het land staat, als het gaat om homo-emancipatie, vooraan in de regio. In veel andere voormalige Sovjetlanden is de toestand nog veel schrijnender.”
Verkrachtingen
“Zo worden in het land lesbische vrouwen verkracht door mannen. Deze vrouwen zouden minder vrouw zijn dan heterovrouwen en moeten dus verkracht worden. De politie doet daar niet zoveel aan.”
Het land heeft redelijk wat wetgeving die homodiscriminatie strafbaar stelt. Die wetten worden alleen niet actief nageleefd of gecontroleerd door de politie. “Als je wordt gediscrimineerd, kun je wel naar de politie stappen, alleen doet de politie niets met de aangifte. Je kunt bijvoorbeeld ook nog steeds je baan verliezen om je geaardheid,” aldus Hamilton.
Weg vinden
In het land is de homobeweging redelijk goed georganiseerd. Veel mensen weten de weg te vinden naar de beweging en deze helpt waar het kan. Toch moet er in het land nog heel wat gedaan worden. Het COC zal proberen hierin een bijdrage te leveren.
Hamilton: "GenderDoc M is onze lokale partner in een project dat deels de voormalige Sovjet Unie bestrijkt, omdat ze de meest professionele LGBT organisatie in de regio zijn. Ze zijn in een aantal jaar van heel ver gekomen en hebben duidelijk een voorbeeldfunctie.”
“In het verleden hebben we ze gesteund met trainingen en workshops over organisatieopbouw, doorbreken van stereotypen in media, politie, gezagsdragers en het brede publiek etcetera. Nu is het vooral van belang dat ze zelf hun organisatie versterken en de activiteiten uitbouwen. Met onze steun gaan ze hun activiteiten uitbreiden buiten de hoofdstad Chisinau en de lobby voor antidiscriminatie wetgeving intensiveren.”
Kransen leggen
Maar nu is er een Pride gehouden die behalve een hoop feestjes, ook een serieus tintje had. Onderdeel van de Pride was een kranslegging voor de homoseksuele slachtoffers die in het Sovjettijdperk zijn gevallen. Die kranslegging verliep probleemloos, maar dat was misschien ook te danken aan het feit dat de organisatie besloot om het monument waar de krans neergelegd zou worden, tot het laatste moment geheim te houden.
In de stad zijn verschillende monumenten voor de Sovjetslachtoffers en de organisatie heeft gekozen voor een klein monument, om zo rellen te voorkomen. Hamilton: “Naderhand zijn we nog langs het monument gereden waar iedereen dácht dat we de krans zouden neerleggen. Daar stond dan ook een redelijk grote groep mensen om te demonstreren, dat was wel grappig.”
Conferentie
Ook is er tijdens het festival een conferentie gehouden. “Bij deze conferentie was er iemand aanwezig van een kerk, ik geloof een baptistenkerk. Hij had voor ons de oplossing en zou al onze problemen wel even wegnemen. Wat hij bedoelde is natuurlijk dat hij van ons wel weer hetero’s zou maken. Hij heeft daar enorme stampij staan maken. De organisatie is er verder niet op in gegaan.”
Tijdens de conferentie had Hamilton nog wel een boodschap: “Ik heb gezegd dat de focus wat minder op de wetgeving moet liggen. Nu houdt iedereen zich vooral bezig met de verandering in de wetten, maar het probleem ligt voor een deel ook in de overtuiging van de samenleving. Als de wetten goed zijn, maar de samenleving werkt niet mee, wat heb je dan aan goede wetgeving?”
“Vanuit het buitenland wordt veel gekeken naar het COC. Er komen regelmatig vragen naar ons waarom we er nog steeds zijn. We zijn toch klaar? De wetgeving in Nederland is toch rond? Toch zijn we ook hier nog lang niet klaar. De samenleving moet ook meegaan in de antidiscriminatiewetten en dat probeer ik overal duidelijk te maken.”
Een lange weg
In Moldavië is een redelijke Pride mogelijk. Er is genoeg wetgeving om de holebi’s te beschermen tegen discriminatie. Toch staat het land nog steeds te boek als homofoob. Om het land op eenzelfde niveau te krijgen als bijvoorbeeld Nederland moet er nog een heleboel gebeuren. De vraag is hoe dat moet.
Volgens Hamilton zou er begonnen moeten worden met het vergroten van de zichtbaarheid.
“Het is van belang om stereotypen en vooroordelen bij zowel de politie als de media te doorbreken. Dit begint bij goede relaties op te bouwen met journalisten, politie en gezagsdragers. Hierdoor zal de verslaggeving aanzienlijk veranderen, maar dat is nog enigszins toekomstmuziek."
Politie
Een ander onderdeel is het veranderen van de houding van overheidsorganen en andere instanties die leidend zijn in een maatschappij, zoals politie en pers. "Tegelijkertijd is het van belang dat de politie de veiligheid van holebi’s kan garanderen bij aangifte van homogerelateerd geweld. Hiervoor worden trainingen gegeven aan journalisten en politieambtenaren. Er is wel het een en ander bereikt, maar de weg is nog lang.”
Of het land ooit op hetzelfde niveau komt te staan als Nederland is nog maar de vraag. Wel heeft het land in de regio een voorbeeldfunctie. De weg naar een samenleving waar holebi’s in alle vrijheid kunnen leven is lang, maar niet onmogelijk.
_______________________________
Lees ook:
►De gastcolumn die Joyce Hamilton namens het lesbisch platform FemFusion schreef voor RozeRijk.nl
De optocht, die de feestelijke afsluiting moest zijn van een vierdaags festival, werd afgeblazen omdat het feest een te grote verstoring van de openbare orde zou zijn. Namens COC Nederland ging bestuurslid Joyce Hamilton naar Chisinau, om daar tóch aan de Pride deel te nemen.
Hamilton: “Aan de ene kant was het leuk in Moldavië, aan de andere kant vreselijk. Het werd duidelijk hoeveel daar nog moet gebeuren. Het land staat, als het gaat om homo-emancipatie, vooraan in de regio. In veel andere voormalige Sovjetlanden is de toestand nog veel schrijnender.”
Verkrachtingen
“Zo worden in het land lesbische vrouwen verkracht door mannen. Deze vrouwen zouden minder vrouw zijn dan heterovrouwen en moeten dus verkracht worden. De politie doet daar niet zoveel aan.”
Het land heeft redelijk wat wetgeving die homodiscriminatie strafbaar stelt. Die wetten worden alleen niet actief nageleefd of gecontroleerd door de politie. “Als je wordt gediscrimineerd, kun je wel naar de politie stappen, alleen doet de politie niets met de aangifte. Je kunt bijvoorbeeld ook nog steeds je baan verliezen om je geaardheid,” aldus Hamilton.
Weg vinden
In het land is de homobeweging redelijk goed georganiseerd. Veel mensen weten de weg te vinden naar de beweging en deze helpt waar het kan. Toch moet er in het land nog heel wat gedaan worden. Het COC zal proberen hierin een bijdrage te leveren.
Hamilton: "GenderDoc M is onze lokale partner in een project dat deels de voormalige Sovjet Unie bestrijkt, omdat ze de meest professionele LGBT organisatie in de regio zijn. Ze zijn in een aantal jaar van heel ver gekomen en hebben duidelijk een voorbeeldfunctie.”
“In het verleden hebben we ze gesteund met trainingen en workshops over organisatieopbouw, doorbreken van stereotypen in media, politie, gezagsdragers en het brede publiek etcetera. Nu is het vooral van belang dat ze zelf hun organisatie versterken en de activiteiten uitbouwen. Met onze steun gaan ze hun activiteiten uitbreiden buiten de hoofdstad Chisinau en de lobby voor antidiscriminatie wetgeving intensiveren.”
Kransen leggen
Maar nu is er een Pride gehouden die behalve een hoop feestjes, ook een serieus tintje had. Onderdeel van de Pride was een kranslegging voor de homoseksuele slachtoffers die in het Sovjettijdperk zijn gevallen. Die kranslegging verliep probleemloos, maar dat was misschien ook te danken aan het feit dat de organisatie besloot om het monument waar de krans neergelegd zou worden, tot het laatste moment geheim te houden.
In de stad zijn verschillende monumenten voor de Sovjetslachtoffers en de organisatie heeft gekozen voor een klein monument, om zo rellen te voorkomen. Hamilton: “Naderhand zijn we nog langs het monument gereden waar iedereen dácht dat we de krans zouden neerleggen. Daar stond dan ook een redelijk grote groep mensen om te demonstreren, dat was wel grappig.”
Conferentie
Ook is er tijdens het festival een conferentie gehouden. “Bij deze conferentie was er iemand aanwezig van een kerk, ik geloof een baptistenkerk. Hij had voor ons de oplossing en zou al onze problemen wel even wegnemen. Wat hij bedoelde is natuurlijk dat hij van ons wel weer hetero’s zou maken. Hij heeft daar enorme stampij staan maken. De organisatie is er verder niet op in gegaan.”
Tijdens de conferentie had Hamilton nog wel een boodschap: “Ik heb gezegd dat de focus wat minder op de wetgeving moet liggen. Nu houdt iedereen zich vooral bezig met de verandering in de wetten, maar het probleem ligt voor een deel ook in de overtuiging van de samenleving. Als de wetten goed zijn, maar de samenleving werkt niet mee, wat heb je dan aan goede wetgeving?”
“Vanuit het buitenland wordt veel gekeken naar het COC. Er komen regelmatig vragen naar ons waarom we er nog steeds zijn. We zijn toch klaar? De wetgeving in Nederland is toch rond? Toch zijn we ook hier nog lang niet klaar. De samenleving moet ook meegaan in de antidiscriminatiewetten en dat probeer ik overal duidelijk te maken.”
Een lange weg
In Moldavië is een redelijke Pride mogelijk. Er is genoeg wetgeving om de holebi’s te beschermen tegen discriminatie. Toch staat het land nog steeds te boek als homofoob. Om het land op eenzelfde niveau te krijgen als bijvoorbeeld Nederland moet er nog een heleboel gebeuren. De vraag is hoe dat moet.
Volgens Hamilton zou er begonnen moeten worden met het vergroten van de zichtbaarheid.
“Het is van belang om stereotypen en vooroordelen bij zowel de politie als de media te doorbreken. Dit begint bij goede relaties op te bouwen met journalisten, politie en gezagsdragers. Hierdoor zal de verslaggeving aanzienlijk veranderen, maar dat is nog enigszins toekomstmuziek."
Politie
Een ander onderdeel is het veranderen van de houding van overheidsorganen en andere instanties die leidend zijn in een maatschappij, zoals politie en pers. "Tegelijkertijd is het van belang dat de politie de veiligheid van holebi’s kan garanderen bij aangifte van homogerelateerd geweld. Hiervoor worden trainingen gegeven aan journalisten en politieambtenaren. Er is wel het een en ander bereikt, maar de weg is nog lang.”
Of het land ooit op hetzelfde niveau komt te staan als Nederland is nog maar de vraag. Wel heeft het land in de regio een voorbeeldfunctie. De weg naar een samenleving waar holebi’s in alle vrijheid kunnen leven is lang, maar niet onmogelijk.
_______________________________
Lees ook:
►De gastcolumn die Joyce Hamilton namens het lesbisch platform FemFusion schreef voor RozeRijk.nl