“Homoseksuelen zijn vies, of een grap”
Homoseksualiteit in Brazilië: minder rooskleurig dan gedacht
Gepubliceerd op: 01 november 2005
Vorige week woensdag werd in Brazilië de homoactivist Cláudio Alves dos Santos vermoord. Hoe het precies zit, moet de politie nog uitzoeken, maar waarschijnlijk is hij mishandeld en vermoord omdat hij homo is en daar duidelijk mee op de voorgrond trad.
In Nederland bestaat het beeld dat Brazilië, en met name Rio de Janeiro, de homohemel is. Je kunt daar zijn wie je bent, veel uitgaan in de vele gaytenten die de stad kent, ongelimiteerde seks en goedkope hoertjes. Een goed voorbeeld daarvan voor de toeristen is de gaypride in Brazilië. Die is beroemd om zijn grootsheid en massale karakter. Aan de andere kant heeft het land de grootste katholieke populatie ter wereld en heeft de paus het land stevig in zijn greep.
Sprookje blijkt fabeltje
Paulo Bezerra Cruz (23 jaar) is geboren in Rio de Janeiro en heeft een jaar in Duitsland gewoond. Nu woont hij weer in Rio, samen met zijn familie. Hij was bereid om RozeRijk.nl exclusief te vertellen hoe het is om als homoseksueel in Rio te leven, en er niet gewoon op vakantie te zijn. Het hemelse sprookje blijkt in het echt een fabel te zijn.
De acceptatie van homoseksuelen is in Brazilië nog helemaal niet zo ver. Het land is zwaar katholiek en dat zorgt ervoor dat alles en iedereen die niet binnen de katholieke normen valt, raar worden aangekeken of buitengesloten. Hier gaat het niet alleen om homoseksuelen. Paulo: “Ook kinderen van ongetrouwde vrouwen, prostitutie en de legalisatie van drugs zijn hier taboe. Alles wat maar een beetje buiten het straatje van de katholieke kerk valt, wordt hier vervloekt.”
Gigantische verschillen
Paolo weet waar hij het over heeft. “Tijdens mijn jaar in Duitsland werd het duidelijk dat de verschillen tussen 'daar' en hier in Brazilië gigantisch groot zijn. Je kunt gemakkelijk zeggen dat Europa lichtjaren voor ligt op Brazilie. Mensen in Europa denken anders, gedragen zich anders. Er heerst in Europa een mind-your-own-business mentaliteit. Deze mentaliteit heeft goede en minder goede kanten. Je kunt daardoor zijn wie je bent zonder raar aangekeken te worden, maar aan de andere kant zorgt die onafhankelijkheid ervoor dat je wordt geacht alles zelf te regelen. Er is niemand in je directe omgeving die je helpt als het minder gaat.”
“Dat is in Brazilië wel anders. Hier woon je vaak met je hele familie in één huis. Dat zorgt ervoor dat je een goede relatie met die familie hebt en een soort van back-up hebt voor moeilijke momenten. Aan de andere kant bemoeien niet alleen je ouders zich met je, maar ook nog eens je oma, opa, tantes, ooms en dat maakt het vreselijk lastig. Iedereen heeft wat over je te zeggen en doet dat ook.”
'Gedraag je zoals het hoort'
In Brazilië worden nogal wat mensen aangevallen omdat ze homoseksueel zijn en daarmee naar buiten treden. Dit was ook het geval met de vermoorde homoactivist. Paolo kent zelf geen mensen die zijn mishandeld, maar wel de verhalen uit de media. “Zolang je je gedraagt zoals het hoort is er niets aan de hand en kan je alles doen. Je zorgt dat je niet opvalt op straat. Dat betekent dat je wel eens moet doen alsof je hetero bent. Dit land is daarin heel hypocriet. Ze veroordelen homoseksualiteit, maar profileren zich naar de rest van de wereld als homovriendelijk en sluiten de ogen voor alles wat afwijkt.”
Er is volgens Paulo een duidelijk verschil tussen wat toeristen zien in Brazilië en wat de inwoners zelf dagelijks meemaken. “Het is voor toeristen anders als ze Rio de Janeiro bezoeken. Toeristen worden anders behandeld dan de bewoners van Rio, of ze nou zwart, wit, man, vrouw, ho of he zijn, ze blijven 'de mensen met het geld'. Ze worden uitgemolken door de locals. Als je een vreemde taal spreekt kun je erop rekenen dat je wordt behandeld als god, of wordt overvallen.”
'Homoseksualiteit kan niet waar zijn'
“De gaytoeristen die naar Rio komen weten vaak waar ze heen moeten voor de homovriendelijke plekken in de stad. Ze hebben geen idee hoe het leven daadwerkelijk in Rio is. Ze zien maar een beperkt deel van de stad, namelijk alleen de clubs en de places to be, niet het gedeelte waar de gewone mensen wonen. Ze worden anders behandeld. Aan de andere kant is het verboden om als homoseksueel te trouwen en over het algemeen worden homo’s gezien als vies of als een grapje. Het kan namelijk niet waar zijn dat iemand op iemand van zijn eigen geslacht valt.”
Paulo woont nu weer in Rio, maar hij ziet de toekomst somber in. Nu hij de verschillen heeft gezien tussen West Europa en zijn eigen land, kan hij eigenlijk niet anders concluderen. “De situatie hier zal wel nooit veranderen. De economie is te afhankelijk en onze homo gemeenschap is te klein om echt een verandering teweeg te brengen. Ook is de maatschappij lang niet ruimdenkend genoeg om andersdenkenden te accepteren."
Toekomst
Paulo werkt nu als leraar Engels en dat zal hij voorlopig ook nog blijven doen. Ondanks dat hij de toekomst voor homo's in zijn land somber in ziet, blijft hij hoopvol. Hij heeft dan ook één constant lichtpuntje in zijn leven: hij is smoorverliefd op zijn vriendje, die hier in Nederland woont. Of en waar ze ooit samen zullen gaan wonen is nog niet bekend, maar dat zal de tijd leren.
In Nederland bestaat het beeld dat Brazilië, en met name Rio de Janeiro, de homohemel is. Je kunt daar zijn wie je bent, veel uitgaan in de vele gaytenten die de stad kent, ongelimiteerde seks en goedkope hoertjes. Een goed voorbeeld daarvan voor de toeristen is de gaypride in Brazilië. Die is beroemd om zijn grootsheid en massale karakter. Aan de andere kant heeft het land de grootste katholieke populatie ter wereld en heeft de paus het land stevig in zijn greep.
Sprookje blijkt fabeltje
Paulo Bezerra Cruz (23 jaar) is geboren in Rio de Janeiro en heeft een jaar in Duitsland gewoond. Nu woont hij weer in Rio, samen met zijn familie. Hij was bereid om RozeRijk.nl exclusief te vertellen hoe het is om als homoseksueel in Rio te leven, en er niet gewoon op vakantie te zijn. Het hemelse sprookje blijkt in het echt een fabel te zijn.
De acceptatie van homoseksuelen is in Brazilië nog helemaal niet zo ver. Het land is zwaar katholiek en dat zorgt ervoor dat alles en iedereen die niet binnen de katholieke normen valt, raar worden aangekeken of buitengesloten. Hier gaat het niet alleen om homoseksuelen. Paulo: “Ook kinderen van ongetrouwde vrouwen, prostitutie en de legalisatie van drugs zijn hier taboe. Alles wat maar een beetje buiten het straatje van de katholieke kerk valt, wordt hier vervloekt.”
Gigantische verschillen
Paolo weet waar hij het over heeft. “Tijdens mijn jaar in Duitsland werd het duidelijk dat de verschillen tussen 'daar' en hier in Brazilië gigantisch groot zijn. Je kunt gemakkelijk zeggen dat Europa lichtjaren voor ligt op Brazilie. Mensen in Europa denken anders, gedragen zich anders. Er heerst in Europa een mind-your-own-business mentaliteit. Deze mentaliteit heeft goede en minder goede kanten. Je kunt daardoor zijn wie je bent zonder raar aangekeken te worden, maar aan de andere kant zorgt die onafhankelijkheid ervoor dat je wordt geacht alles zelf te regelen. Er is niemand in je directe omgeving die je helpt als het minder gaat.”
“Dat is in Brazilië wel anders. Hier woon je vaak met je hele familie in één huis. Dat zorgt ervoor dat je een goede relatie met die familie hebt en een soort van back-up hebt voor moeilijke momenten. Aan de andere kant bemoeien niet alleen je ouders zich met je, maar ook nog eens je oma, opa, tantes, ooms en dat maakt het vreselijk lastig. Iedereen heeft wat over je te zeggen en doet dat ook.”
'Gedraag je zoals het hoort'
In Brazilië worden nogal wat mensen aangevallen omdat ze homoseksueel zijn en daarmee naar buiten treden. Dit was ook het geval met de vermoorde homoactivist. Paolo kent zelf geen mensen die zijn mishandeld, maar wel de verhalen uit de media. “Zolang je je gedraagt zoals het hoort is er niets aan de hand en kan je alles doen. Je zorgt dat je niet opvalt op straat. Dat betekent dat je wel eens moet doen alsof je hetero bent. Dit land is daarin heel hypocriet. Ze veroordelen homoseksualiteit, maar profileren zich naar de rest van de wereld als homovriendelijk en sluiten de ogen voor alles wat afwijkt.”
Er is volgens Paulo een duidelijk verschil tussen wat toeristen zien in Brazilië en wat de inwoners zelf dagelijks meemaken. “Het is voor toeristen anders als ze Rio de Janeiro bezoeken. Toeristen worden anders behandeld dan de bewoners van Rio, of ze nou zwart, wit, man, vrouw, ho of he zijn, ze blijven 'de mensen met het geld'. Ze worden uitgemolken door de locals. Als je een vreemde taal spreekt kun je erop rekenen dat je wordt behandeld als god, of wordt overvallen.”
'Homoseksualiteit kan niet waar zijn'
“De gaytoeristen die naar Rio komen weten vaak waar ze heen moeten voor de homovriendelijke plekken in de stad. Ze hebben geen idee hoe het leven daadwerkelijk in Rio is. Ze zien maar een beperkt deel van de stad, namelijk alleen de clubs en de places to be, niet het gedeelte waar de gewone mensen wonen. Ze worden anders behandeld. Aan de andere kant is het verboden om als homoseksueel te trouwen en over het algemeen worden homo’s gezien als vies of als een grapje. Het kan namelijk niet waar zijn dat iemand op iemand van zijn eigen geslacht valt.”
Paulo woont nu weer in Rio, maar hij ziet de toekomst somber in. Nu hij de verschillen heeft gezien tussen West Europa en zijn eigen land, kan hij eigenlijk niet anders concluderen. “De situatie hier zal wel nooit veranderen. De economie is te afhankelijk en onze homo gemeenschap is te klein om echt een verandering teweeg te brengen. Ook is de maatschappij lang niet ruimdenkend genoeg om andersdenkenden te accepteren."
Toekomst
Paulo werkt nu als leraar Engels en dat zal hij voorlopig ook nog blijven doen. Ondanks dat hij de toekomst voor homo's in zijn land somber in ziet, blijft hij hoopvol. Hij heeft dan ook één constant lichtpuntje in zijn leven: hij is smoorverliefd op zijn vriendje, die hier in Nederland woont. Of en waar ze ooit samen zullen gaan wonen is nog niet bekend, maar dat zal de tijd leren.