Arubaanse lesbienne gokt op vluchtelingenstatus
“De Koninkrijksregering is nu aan zet”
Gepubliceerd op: 15 juni 2005
Terugkeren naar Aruba is uit veiligheidsoverwegingen voorlopig geen optie.
De ellende begon vorig jaar. Obuder en Lamers trouwden in Nederland, waarna ze zich met hun anderhalf jaar oude dochtertje wilden vestigen op het Caribische eiland, omdat Obuder – van Aruba afkomstig – een baan werd aangeboden bij het Arubaanse Ministerie van Sociale Zaken.
Niets stond hun geluk in de weg toen hen werd toegezegd dat ze zich probleemloos zouden kunnen laten inschrijven bij de burgerlijke stand van het eiland. De betrokken ambtenaar weigerde dit echter, waarop de dames een rechtszaak aanspanden en door de rechter in het gelijk werden gesteld.
Hoger Beroep
De Arubaanse Minister van Justitie Rudy Croes ging tegen die uitspraak in beroep, omdat hij vindt dat een in Nederland gesloten homohuwelijk niet per definitie ook rechtsgeldig is op Aruba. Nou ja, volgens het verweerschrift van de landsadvocaat bracht hij het iets minder welvoeglijk; de minister vindt homoseksualiteit een ziekte en een huwelijk tussen paren van gelijke sekse er een als tussen mens en dier.
In afwachting van het Hoger Beroep dat dient op 21 juni aanstaande, verblijft het echtpaar voorlopig in Nederland.
Niet chantabel
De Telegraaf meldt dat de vrouwen aanvankelijk nog hebben willen afzien van een gang naar de rechter. Volgens eerste adviseur van het Ministerie van Justitie Urbano López was Charlene Obuder vlak voor haar vertrek van het eiland nog bij hem op kantoor, om de overheid te verzoeken de terugkeer naar Nederland te vergoeden nadat zij door haar eigen familie en via de media veelvuldig werd aangesproken op haar levenswijze.
Obuder zei af te zullen zien van de rechtszaak en een interview met De Telegraaf als de Arubaanse regering financieel zou zorgdragen voor een terugkeer naar Nederland. López gaf als commentaar zich echter ‘niet te laten chanteren’.
Het ‘gewraakte’ artikel
Artikel 40 van het Koninkrijksstatuut schrijft voor dat authentieke akten, waaronder dus huwelijksakten, in alle landen binnen het koninkrijk moeten worden erkend. ‘Ondanks een gedifferentieerde wetgeving binnen verschillende delen van het koninkrijk moet dit als één rechtsgebied worden beschouwd’. Dit betekent niet meer dan dat Aruba in navolging van Nederland niet verplicht is om ook het eigen burgerhuwelijk open te stellen.
De Raad van Advies (RVA) stelt dat aan een in Nederland gesloten huwelijk van twee personen van gelijk geslacht op Aruba geen publieksrechtelijke aanspraken kunnen worden ontleend. Dat houdt in dat u in een dergelijk geval geen aanspraak kunt maken op bepaalde belastingfaciliteiten en sociale voorzieningen die voor echtparen gelden. Je als echtpaar in laten schrijven op Aruba zou echter gewoon tot de mogelijkheden moeten behoren.
Politieke rel
Er ontstond commotie op het hoogste niveau tussen de Nederlandse overheid, de Arubaanse overheid en de Koninkrijksregering. Aanvankelijk beweerde minister Croes dat Aruba niet op de hoogte was gesteld door Nederland toen de beslissing werd genomen het Burgerlijk Wetboek aan te passen om openstelling van het huwelijk mogelijk te maken. Op die uitspraak moest Croes al snel terugkomen. Nederland had het onderwerp wel degelijk op de agenda van de Rijksministerraad geplaatst, maar na protest van de Antilliaanse regering, omdat het volgens hen geen Koninkrijksaangelegenheid betrof, werd het weer geschrapt.
De politieke rel breidde zich als een olievlek uit. Minister Thom de Graaf sprak tijdens zijn staatsbezoek aan de Antillen klare taal: "Als Aruba problemen heeft met het homohuwelijk dan moet Aruba maar onafhankelijk worden."
Homohuwelijk verbieden
Ook Boris Dittrich zei eerder geschrokken te zijn van de homodiscriminatie en had een pittig onderhoud met Rudy Croes. Volgens Dittrich gaf Croes te kennen het homohuwelijk te willen verbieden, hoewel Croes het antwoord schuldig bleef toen de minister hem vroeg hoe hij dit feitelijk wilde verwezenlijken. Waar het Dittrich om ging was niet zozeer de acceptatie van het homohuwelijk als wel de registratie van een juridische akte. Volgens hem een elementair verschil, maar dat wilde er bij zijn Arubaanse collega niet in. Er werden zelfs kamervragen gesteld over de kwestie.
Minister Pechtold van Bestuurlijke Vernieuwing en Koninkrijksrelaties heeft aangegeven dat het echtpaar Oduber-Lamers door dit vraagstuk beslist niet in de problemen mag komen. Volgens de voorzitter van de Nederlandse Holebi Federatie (HLBF.NL), André van Wanrooij, is de situatie intussen zeer ernstig en hij vindt dan ook dat de minister zijn toezeggingen naar aanleiding van die Kamervragen hard moet maken.
Heksenjacht
HLBF.NL heeft zich inmiddels over de dames ontfermd. Van Wanrooij is op zijn zachts gezegd niet te spreken over de gang van zaken op het zonovergoten eiland. “De Arubaanse regering schendt de afspraken die met Nederland zijn gemaakt en dus moet er ingegrepen worden door de Koninkrijksregering. Alleen durven ze dat niet, omdat ze dan vanuit de Antillen het commentaar krijgen een koloniaal bewind te voeren.
“Beide regeringen hebben afgesproken de uitspraak van het Hoger Beroep als bindend te beschouwen. Maar minister Croes heeft al aangekondigd in cassatie te zullen gaan als het echtpaar opnieuw in het gelijk wordt gesteld. Die man weet van geen ophouden.”
Volgens van Wanrooij is het Ministerie van Justitie en voornamelijk Croes zelf, verantwoordelijk voor de ‘heksenjacht’ tegen het echtpaar en homo’s in het algemeen. “In plaats van de gemoederen te kalmeren zweept het Arubaanse Ministerie van Justitie de bevolking op tegen de homo’s. Minister Croes spreekt alsmaar over het gebrek aan respect vanuit Nederland voor Aruba. Wij zouden graag zien dat hij met evenveel grandeur zijn respect zou tonen aan de homoseksuelen op het eiland.”
Dubieuze demonstratie
Het verblijf op Aruba was voor de dames dus geen pretje en toen de juridische bal eenmaal ging rollen waren de dreigementen niet van de lucht. Maar was het werkelijk zo erg als het echtpaar beweerde? Van Wanrooij: “Ja. Ze werden continue bedreigd en konden niet eens meer normaal over straat. De angst sloeg toe. Van een normaal leven leiden was absoluut geen sprake meer. Het komt misschien van een kleine groep, maar had grote gevolgen. Ook nu nog stromen er met regelmaat ‘hatemails’ binnen. Het lijkt wel geïnitieerd.”
Van Wanrooij gaat zelfs zover dat hij minister Croes ervan verdenkt de tientallen demonstranten voor het gerechtsgebouw op Aruba te hebben betaald om daar te demonstreren. “Ik heb van een bron binnen het Ministerie van Justitie op Aruba begrepen dat dit inderdaad zo is. Mocht ik er uiteindelijk toch naast zitten, dan zal ik zeker rectificeren, maar ik heb vooralsnog geen reden om te twijfelen aan die informatie.”
Principe kwestie
Procederen kost geld. Ondanks dat de Nederlandse staat hen een advocaat heeft toegewezen, is het eigen vermogen van het echtpaar inmiddels geslonken tot nul. De Nederlandse regering wil dat Oduber en Lamers de zaak doorzetten. Het lijkt erop dat een conflict op politiek niveau over de rug van de dames wordt uitgevochten. Je zou kunnen denken: laat de Nederlandse regering het verder maar opknappen. Mevrouw Oduber laat zich gewoon uitschrijven op Aruba en inschrijven in Nederland. Het paar kan hier gebruik maken van sociale voorzieningen als huursubsidie en Charlene Oduber zou zelfs weer aan het werk kunnen.
Maar zo eenvoudig ligt het niet, ook al zou het koren op de molen van Rudy Croes zijn. Van Wanrooij: “Als ze zich uit laat schrijven heeft ze geen rechtsgronden meer om dit juridische gevecht aan te gaan. Bovendien is het een principe kwestie geworden; als er geen zaak is en dus geen uitspraak komt, zal er bij de Arubaanse regering geen verandering optreden in het erkennen van dergelijk aktes.”
Zolang mevrouw Oduber dus officieel inwoner is van Aruba heeft ze hier in Nederland nergens recht op. Van Wanrooij: “Hun financiële situatie is momenteel zo nijpend dat ze nauwelijks nog in hun levensbehoeften kunnen voorzien. Mevrouw Oduber heeft zich op haar werk ziek moeten melden. Wanneer iemand in de ziektewet zit, kan ‘ie niet ontslagen worden. Toch werd er een ontslagprocedure ingezet en nu krijgt ze dus geen geld. Nog zoiets dat wettelijk niet zou moeten kunnen.
Blamage
“Haar partner mevrouw Lamers kan bronnen aanboren om de lasten enigszins te verlichten, maar dat geldt dan slechts voor een eenpersoonshuishouden; het paar woont immers niet officieel samen. Van de WAO-uitkering van mevrouw Lamers kunnen zij geen gezin onderhouden. Vandaar dat mevrouw Oduber de politieke vluchtelingenstatus wil, zodat zij aanspraak kan maken op sociale voorzieningen. Natuurlijk zal het niet gehonoreerd worden omdat ze een Nederlands paspoort heeft. Ik hoop alleen wel dat dit noodsignaal aankomt in Den Haag. Of daarbuiten, want een dergelijk verzoek van een inwoner binnen het eigen koninkrijk is een blamage en moet Europees beschouwd toch bellen doen rinkelen?
“Aruba heeft het Koninkrijksstatuut overtreden en dus moet er worden ingegrepen. Wat ons betreft is de Koninkrijksregering nu aan zet.”
Lees meer:
Homohaat op Aruba
Met dank aan:
Marjolein Hurkmans – De Telegraaf
André van Wanrooij – HLBF.NL
De ellende begon vorig jaar. Obuder en Lamers trouwden in Nederland, waarna ze zich met hun anderhalf jaar oude dochtertje wilden vestigen op het Caribische eiland, omdat Obuder – van Aruba afkomstig – een baan werd aangeboden bij het Arubaanse Ministerie van Sociale Zaken.
Niets stond hun geluk in de weg toen hen werd toegezegd dat ze zich probleemloos zouden kunnen laten inschrijven bij de burgerlijke stand van het eiland. De betrokken ambtenaar weigerde dit echter, waarop de dames een rechtszaak aanspanden en door de rechter in het gelijk werden gesteld.
Hoger Beroep
De Arubaanse Minister van Justitie Rudy Croes ging tegen die uitspraak in beroep, omdat hij vindt dat een in Nederland gesloten homohuwelijk niet per definitie ook rechtsgeldig is op Aruba. Nou ja, volgens het verweerschrift van de landsadvocaat bracht hij het iets minder welvoeglijk; de minister vindt homoseksualiteit een ziekte en een huwelijk tussen paren van gelijke sekse er een als tussen mens en dier.
In afwachting van het Hoger Beroep dat dient op 21 juni aanstaande, verblijft het echtpaar voorlopig in Nederland.
Niet chantabel
De Telegraaf meldt dat de vrouwen aanvankelijk nog hebben willen afzien van een gang naar de rechter. Volgens eerste adviseur van het Ministerie van Justitie Urbano López was Charlene Obuder vlak voor haar vertrek van het eiland nog bij hem op kantoor, om de overheid te verzoeken de terugkeer naar Nederland te vergoeden nadat zij door haar eigen familie en via de media veelvuldig werd aangesproken op haar levenswijze.
Obuder zei af te zullen zien van de rechtszaak en een interview met De Telegraaf als de Arubaanse regering financieel zou zorgdragen voor een terugkeer naar Nederland. López gaf als commentaar zich echter ‘niet te laten chanteren’.
Het ‘gewraakte’ artikel
Artikel 40 van het Koninkrijksstatuut schrijft voor dat authentieke akten, waaronder dus huwelijksakten, in alle landen binnen het koninkrijk moeten worden erkend. ‘Ondanks een gedifferentieerde wetgeving binnen verschillende delen van het koninkrijk moet dit als één rechtsgebied worden beschouwd’. Dit betekent niet meer dan dat Aruba in navolging van Nederland niet verplicht is om ook het eigen burgerhuwelijk open te stellen.
De Raad van Advies (RVA) stelt dat aan een in Nederland gesloten huwelijk van twee personen van gelijk geslacht op Aruba geen publieksrechtelijke aanspraken kunnen worden ontleend. Dat houdt in dat u in een dergelijk geval geen aanspraak kunt maken op bepaalde belastingfaciliteiten en sociale voorzieningen die voor echtparen gelden. Je als echtpaar in laten schrijven op Aruba zou echter gewoon tot de mogelijkheden moeten behoren.
Politieke rel
Er ontstond commotie op het hoogste niveau tussen de Nederlandse overheid, de Arubaanse overheid en de Koninkrijksregering. Aanvankelijk beweerde minister Croes dat Aruba niet op de hoogte was gesteld door Nederland toen de beslissing werd genomen het Burgerlijk Wetboek aan te passen om openstelling van het huwelijk mogelijk te maken. Op die uitspraak moest Croes al snel terugkomen. Nederland had het onderwerp wel degelijk op de agenda van de Rijksministerraad geplaatst, maar na protest van de Antilliaanse regering, omdat het volgens hen geen Koninkrijksaangelegenheid betrof, werd het weer geschrapt.
De politieke rel breidde zich als een olievlek uit. Minister Thom de Graaf sprak tijdens zijn staatsbezoek aan de Antillen klare taal: "Als Aruba problemen heeft met het homohuwelijk dan moet Aruba maar onafhankelijk worden."
Homohuwelijk verbieden
Ook Boris Dittrich zei eerder geschrokken te zijn van de homodiscriminatie en had een pittig onderhoud met Rudy Croes. Volgens Dittrich gaf Croes te kennen het homohuwelijk te willen verbieden, hoewel Croes het antwoord schuldig bleef toen de minister hem vroeg hoe hij dit feitelijk wilde verwezenlijken. Waar het Dittrich om ging was niet zozeer de acceptatie van het homohuwelijk als wel de registratie van een juridische akte. Volgens hem een elementair verschil, maar dat wilde er bij zijn Arubaanse collega niet in. Er werden zelfs kamervragen gesteld over de kwestie.
Minister Pechtold van Bestuurlijke Vernieuwing en Koninkrijksrelaties heeft aangegeven dat het echtpaar Oduber-Lamers door dit vraagstuk beslist niet in de problemen mag komen. Volgens de voorzitter van de Nederlandse Holebi Federatie (HLBF.NL), André van Wanrooij, is de situatie intussen zeer ernstig en hij vindt dan ook dat de minister zijn toezeggingen naar aanleiding van die Kamervragen hard moet maken.
Heksenjacht
HLBF.NL heeft zich inmiddels over de dames ontfermd. Van Wanrooij is op zijn zachts gezegd niet te spreken over de gang van zaken op het zonovergoten eiland. “De Arubaanse regering schendt de afspraken die met Nederland zijn gemaakt en dus moet er ingegrepen worden door de Koninkrijksregering. Alleen durven ze dat niet, omdat ze dan vanuit de Antillen het commentaar krijgen een koloniaal bewind te voeren.
“Beide regeringen hebben afgesproken de uitspraak van het Hoger Beroep als bindend te beschouwen. Maar minister Croes heeft al aangekondigd in cassatie te zullen gaan als het echtpaar opnieuw in het gelijk wordt gesteld. Die man weet van geen ophouden.”
Volgens van Wanrooij is het Ministerie van Justitie en voornamelijk Croes zelf, verantwoordelijk voor de ‘heksenjacht’ tegen het echtpaar en homo’s in het algemeen. “In plaats van de gemoederen te kalmeren zweept het Arubaanse Ministerie van Justitie de bevolking op tegen de homo’s. Minister Croes spreekt alsmaar over het gebrek aan respect vanuit Nederland voor Aruba. Wij zouden graag zien dat hij met evenveel grandeur zijn respect zou tonen aan de homoseksuelen op het eiland.”
Dubieuze demonstratie
Het verblijf op Aruba was voor de dames dus geen pretje en toen de juridische bal eenmaal ging rollen waren de dreigementen niet van de lucht. Maar was het werkelijk zo erg als het echtpaar beweerde? Van Wanrooij: “Ja. Ze werden continue bedreigd en konden niet eens meer normaal over straat. De angst sloeg toe. Van een normaal leven leiden was absoluut geen sprake meer. Het komt misschien van een kleine groep, maar had grote gevolgen. Ook nu nog stromen er met regelmaat ‘hatemails’ binnen. Het lijkt wel geïnitieerd.”
Van Wanrooij gaat zelfs zover dat hij minister Croes ervan verdenkt de tientallen demonstranten voor het gerechtsgebouw op Aruba te hebben betaald om daar te demonstreren. “Ik heb van een bron binnen het Ministerie van Justitie op Aruba begrepen dat dit inderdaad zo is. Mocht ik er uiteindelijk toch naast zitten, dan zal ik zeker rectificeren, maar ik heb vooralsnog geen reden om te twijfelen aan die informatie.”
Principe kwestie
Procederen kost geld. Ondanks dat de Nederlandse staat hen een advocaat heeft toegewezen, is het eigen vermogen van het echtpaar inmiddels geslonken tot nul. De Nederlandse regering wil dat Oduber en Lamers de zaak doorzetten. Het lijkt erop dat een conflict op politiek niveau over de rug van de dames wordt uitgevochten. Je zou kunnen denken: laat de Nederlandse regering het verder maar opknappen. Mevrouw Oduber laat zich gewoon uitschrijven op Aruba en inschrijven in Nederland. Het paar kan hier gebruik maken van sociale voorzieningen als huursubsidie en Charlene Oduber zou zelfs weer aan het werk kunnen.
Maar zo eenvoudig ligt het niet, ook al zou het koren op de molen van Rudy Croes zijn. Van Wanrooij: “Als ze zich uit laat schrijven heeft ze geen rechtsgronden meer om dit juridische gevecht aan te gaan. Bovendien is het een principe kwestie geworden; als er geen zaak is en dus geen uitspraak komt, zal er bij de Arubaanse regering geen verandering optreden in het erkennen van dergelijk aktes.”
Zolang mevrouw Oduber dus officieel inwoner is van Aruba heeft ze hier in Nederland nergens recht op. Van Wanrooij: “Hun financiële situatie is momenteel zo nijpend dat ze nauwelijks nog in hun levensbehoeften kunnen voorzien. Mevrouw Oduber heeft zich op haar werk ziek moeten melden. Wanneer iemand in de ziektewet zit, kan ‘ie niet ontslagen worden. Toch werd er een ontslagprocedure ingezet en nu krijgt ze dus geen geld. Nog zoiets dat wettelijk niet zou moeten kunnen.
Blamage
“Haar partner mevrouw Lamers kan bronnen aanboren om de lasten enigszins te verlichten, maar dat geldt dan slechts voor een eenpersoonshuishouden; het paar woont immers niet officieel samen. Van de WAO-uitkering van mevrouw Lamers kunnen zij geen gezin onderhouden. Vandaar dat mevrouw Oduber de politieke vluchtelingenstatus wil, zodat zij aanspraak kan maken op sociale voorzieningen. Natuurlijk zal het niet gehonoreerd worden omdat ze een Nederlands paspoort heeft. Ik hoop alleen wel dat dit noodsignaal aankomt in Den Haag. Of daarbuiten, want een dergelijk verzoek van een inwoner binnen het eigen koninkrijk is een blamage en moet Europees beschouwd toch bellen doen rinkelen?
“Aruba heeft het Koninkrijksstatuut overtreden en dus moet er worden ingegrepen. Wat ons betreft is de Koninkrijksregering nu aan zet.”
Lees meer:
Homohaat op Aruba
Met dank aan:
Marjolein Hurkmans – De Telegraaf
André van Wanrooij – HLBF.NL