Luister | 60 jaar COC... borrel met een boodschap
'Politiek moet niet stoppen met homo-emancipatie'
Gepubliceerd op: 30 januari 2006
Het COC bestaat zestig jaar. Zestig jaar COC betekent: zestig jaar homo-emancipatie in Nederland. Op papier zijn er gelijke rechten voor homo’s en hetero’s, alleen wil dat in de samenleving nog niet helemaal tot z'n recht komen... Dat is in een notendop de conclusie van de bijeenkomst die zondag werd gehouden in Artis in Amsterdam, ter ere van de verjaardag van het COC.
Non-stop homo-emancipatie
Voorzitter Frank van Dalen deed in zijn speech een directe oproep aan de politiek om niet stoppen met homo-emancipatie. Volgens hem is er nog een lange weg te gaan.
“We zijn in een politiek landschap terechtgekomen waarin het uitgangspunt is dat de homoseksuelen zich hebben geëmancipeerd en het nu wel voor zichzelf kunnen regelen. In zo’n samenleving valt de bescherming van de overheid weg en blijft alleen de wet over als barrière tegen onrecht dat ons kan worden aangedaan,” aldus Van Dalen.
Masterplan
Hij riep onder andere minister-president Balkenende op om samen met zijn kabinet leiding te geven aan het masterplan ‘Diversiteit in de Samenleving’. "Dit plan gaat verder dan alleen homo-emancipatie, het gaat om het creëren van een homogene samenleving waarin iedereen zich thuis voelt en zich vrij kan bewegen."
Dat is ook het doel van de nieuwe fase die het COC in wil gaan. De homowereld heeft zestig jaar emancipatie, verdeeld in twee fasen, achter zich. Gedurende die twee fasen zijn de belangrijkste hobbels overwonnen. Hobbels waarvan veel homo's tegenwoordig nog niet eens meer beseffen dat ze er ooit waren.
Discriminerende wetgeving
De eerste periode stond voornamelijk in het teken van het afschaffen van discriminerende wet- en regelgeving. De eerste grote overwinning voor de emancipatie was in 1964. In dat jaar verscheen voorzitter Benno Premsela voor het eerst op televisie zonder dat hij onherkenbaar gemaakt was. Een grote stap vooruit voor de zichtbaarheid voor homoseksuelen. In die tijd kreeg het COC ook haar definitieve naam: de Nederlandse Vereniging van Homofielen - COC. Het werd daardoor duidelijk waar de vereniging toe diende en voor wie hij was.
Een paar jaar later, in 1971, werd de eerste politieke overwinning behaald door de afschaffing van het beruchte artikel 248bis. In dat artikel stond beschreven dat homoseksuelen geen seks mochten hebben onder hun 21e. Daarna kwam er een kleine stroomversnelling in het proces. In 1973 mochten homoseksuelen werken in het leger. Tot die tijd werden ze geweerd met de classificatie S-5, dat staat voor 'psychische instabiliteit'.
Zichtbaarheid
Homo’s werden vanaf de jaren '80 steeds zichtbaarder op straat. Er ontstond een uitgebreide homo-uitgaanscultuur, die tot op de dag van vandaag bestaat. Clubs, bars en sauna’s schoten als paddestoelen uit de grond, het werd ‘normaler’ om homo te zijn. Aan de andere kant waren er wel nog steeds geen gelijke rechten. Een nieuwe fase van de emancipatiestrijd brak aan: om dát te realiseren.
Eind jaren ’90 gebeurde dat ook. Homoseksuelen mochten door middel van partnerregistratie ‘trouwen’. Een paar jaar later werd het burgerlijk huwelijk opengesteld en vanaf dat moment waren homo’s op papier gelijk aan hetero’s.... maar vaak in de praktijk, op scholen, op straat of op het werk toch nog niet helemaal geaccepteerd... En dat is waar het COC haar derde fase ziet.
Bob Angelo
De bijeenkomst was natuurlijk om stil te staan bij zestig jaar homo-emancipatie, maar werd ook opgeleukt met de uitreiking van de Bob Angelo-penning. Die werd deze keer uitgereikt aan Gay Krant-hoofdredacteur Henk Krol. Met de penning wordt Krol geprezen voor zijn inzet voor de openstelling van het burgerlijk huwelijk en voor zijn blad, de Gay Krant. Het is opmerkelijk dat hij de onderscheiding krijgt, omdat de Gay Krant en het COC meermalen recht tegenover elkaar hebben gestaan.
De penning wordt op gezette tijden uitgereikt aan mensen of organisaties die zich op bijzondere wijze hebben ingezet voor de homo-emancipatie. Eerdere winnaars waren onder andere Rob Tielman, Hans van Manen en de Schorerstichting. De prijs is vermoemd naar Bob Angelo, schuilnaam voor Jan Engelschman, een van de grondleggers van het COC.
Bijzondere onderzoeken
Ook werden er twee Bob Angelo-oorkondes uitgereikt. De eerste oorkonde ging naar Janneke van der Burgh en Merel van Ginkel voor hun onderzoek 'Jong uit de kast'. Hierin werd voor het eerst goed onderzoek gedaan naar de behoeftes van homoseksuele jongeren onder de zestien. Jongeren komen namelijk steeds jonger uit de kast, maar kunnen vaak hun plek niet vinden in de homowereld. Deze is voornamelijk gericht op mensen van 16 jaar en ouder.
De tweede oorkonde werd uitgedeeld aan Eduard Boer. Hij heeft een onderzoek gedaan naar de positie van homoseksuele asielzoekers in asielzoekerscentra. "De verhalen waren schrijnend.” Door dit onderzoek is er een samenwerking tussen het COC, de IND (Immigratie en Naturalisatiedienst) en het COA (Centraal Orgaan opvang Asielzoekers) tot stand gekomen waarin men poogt de grootste misstanden ongedaan te maken.
Feest
Dit jaar zullen er nog een aantal activiteiten zijn om het jubileum van het COC te vieren. In december wordt het jubileumjaar afgesloten met een groot feest.
RozeRijk.nl was aanwezig bij de bijeenkomst en maakte er een reportage over.
Non-stop homo-emancipatie
Voorzitter Frank van Dalen deed in zijn speech een directe oproep aan de politiek om niet stoppen met homo-emancipatie. Volgens hem is er nog een lange weg te gaan.
“We zijn in een politiek landschap terechtgekomen waarin het uitgangspunt is dat de homoseksuelen zich hebben geëmancipeerd en het nu wel voor zichzelf kunnen regelen. In zo’n samenleving valt de bescherming van de overheid weg en blijft alleen de wet over als barrière tegen onrecht dat ons kan worden aangedaan,” aldus Van Dalen.
Masterplan
Hij riep onder andere minister-president Balkenende op om samen met zijn kabinet leiding te geven aan het masterplan ‘Diversiteit in de Samenleving’. "Dit plan gaat verder dan alleen homo-emancipatie, het gaat om het creëren van een homogene samenleving waarin iedereen zich thuis voelt en zich vrij kan bewegen."
Dat is ook het doel van de nieuwe fase die het COC in wil gaan. De homowereld heeft zestig jaar emancipatie, verdeeld in twee fasen, achter zich. Gedurende die twee fasen zijn de belangrijkste hobbels overwonnen. Hobbels waarvan veel homo's tegenwoordig nog niet eens meer beseffen dat ze er ooit waren.
Discriminerende wetgeving
De eerste periode stond voornamelijk in het teken van het afschaffen van discriminerende wet- en regelgeving. De eerste grote overwinning voor de emancipatie was in 1964. In dat jaar verscheen voorzitter Benno Premsela voor het eerst op televisie zonder dat hij onherkenbaar gemaakt was. Een grote stap vooruit voor de zichtbaarheid voor homoseksuelen. In die tijd kreeg het COC ook haar definitieve naam: de Nederlandse Vereniging van Homofielen - COC. Het werd daardoor duidelijk waar de vereniging toe diende en voor wie hij was.
Een paar jaar later, in 1971, werd de eerste politieke overwinning behaald door de afschaffing van het beruchte artikel 248bis. In dat artikel stond beschreven dat homoseksuelen geen seks mochten hebben onder hun 21e. Daarna kwam er een kleine stroomversnelling in het proces. In 1973 mochten homoseksuelen werken in het leger. Tot die tijd werden ze geweerd met de classificatie S-5, dat staat voor 'psychische instabiliteit'.
Zichtbaarheid
Homo’s werden vanaf de jaren '80 steeds zichtbaarder op straat. Er ontstond een uitgebreide homo-uitgaanscultuur, die tot op de dag van vandaag bestaat. Clubs, bars en sauna’s schoten als paddestoelen uit de grond, het werd ‘normaler’ om homo te zijn. Aan de andere kant waren er wel nog steeds geen gelijke rechten. Een nieuwe fase van de emancipatiestrijd brak aan: om dát te realiseren.
Eind jaren ’90 gebeurde dat ook. Homoseksuelen mochten door middel van partnerregistratie ‘trouwen’. Een paar jaar later werd het burgerlijk huwelijk opengesteld en vanaf dat moment waren homo’s op papier gelijk aan hetero’s.... maar vaak in de praktijk, op scholen, op straat of op het werk toch nog niet helemaal geaccepteerd... En dat is waar het COC haar derde fase ziet.
Bob Angelo
De bijeenkomst was natuurlijk om stil te staan bij zestig jaar homo-emancipatie, maar werd ook opgeleukt met de uitreiking van de Bob Angelo-penning. Die werd deze keer uitgereikt aan Gay Krant-hoofdredacteur Henk Krol. Met de penning wordt Krol geprezen voor zijn inzet voor de openstelling van het burgerlijk huwelijk en voor zijn blad, de Gay Krant. Het is opmerkelijk dat hij de onderscheiding krijgt, omdat de Gay Krant en het COC meermalen recht tegenover elkaar hebben gestaan.
De penning wordt op gezette tijden uitgereikt aan mensen of organisaties die zich op bijzondere wijze hebben ingezet voor de homo-emancipatie. Eerdere winnaars waren onder andere Rob Tielman, Hans van Manen en de Schorerstichting. De prijs is vermoemd naar Bob Angelo, schuilnaam voor Jan Engelschman, een van de grondleggers van het COC.
Bijzondere onderzoeken
Ook werden er twee Bob Angelo-oorkondes uitgereikt. De eerste oorkonde ging naar Janneke van der Burgh en Merel van Ginkel voor hun onderzoek 'Jong uit de kast'. Hierin werd voor het eerst goed onderzoek gedaan naar de behoeftes van homoseksuele jongeren onder de zestien. Jongeren komen namelijk steeds jonger uit de kast, maar kunnen vaak hun plek niet vinden in de homowereld. Deze is voornamelijk gericht op mensen van 16 jaar en ouder.
De tweede oorkonde werd uitgedeeld aan Eduard Boer. Hij heeft een onderzoek gedaan naar de positie van homoseksuele asielzoekers in asielzoekerscentra. "De verhalen waren schrijnend.” Door dit onderzoek is er een samenwerking tussen het COC, de IND (Immigratie en Naturalisatiedienst) en het COA (Centraal Orgaan opvang Asielzoekers) tot stand gekomen waarin men poogt de grootste misstanden ongedaan te maken.
Feest
Dit jaar zullen er nog een aantal activiteiten zijn om het jubileum van het COC te vieren. In december wordt het jubileumjaar afgesloten met een groot feest.
RozeRijk.nl was aanwezig bij de bijeenkomst en maakte er een reportage over.