Ierland: holebi’s wel zelfde rechten, geen huwelijk

Homohuwelijk houdt Ierland in de ban

Gepubliceerd op: 16 november 2004

Ierland: holebi’s wel zelfde rechten, geen huwelijk
Homohuwelijken zijn in Ierland op dit moment niet aan de orde van de dag, stelt de Ierse premier Bertie Ahern. De premier zei onlangs dat holebi’s geen “onwettige immorele of misplaatste relaties” hebben, dat ze daarom dezelfde rechten verdienen als heteroseksuelen, maar dat hij het ook niet nodig vindt om meteen het homohuwelijk open te stellen.

Fiscale voordeeltjes

Zijn uitspraken volgen op een aanklacht die door twee lesbiennes ingediend werd omdat hun huwelijk in Ierland niet erkend wordt. Ann Louise Gilligan en Katherine Zappone trouwden in Canada en merkten bij terugkeer in Ierland dat ze geen gebruik mogen maken van de fiscale voordelen die een getrouwd stel normaal in Ierland geniet. Mochten de lesbiennes de zaak winnen dan kan dat grote gevolgen hebben voor de Ierse holebi’s.

Als het echter aan Ahern ligt komt het ‘homohuwelijk’ er voorlopig dus niet. Problemen op grond van seksuele geaardheid moeten volgens hem wel zoveel mogelijk opgelost worden. Ook wil hij het onderwerp homoseksualiteit zo “rechtvaardig, menselijk en christelijk mogelijk” benaderen. Juist door dat christelijke aspect zit een homohuwelijk er echter voorlopig niet in.

Pure liefde
 
Aherns uitspraken komen op een moment dat het Ierse hooggerechtshof de twee lesbiennes toestemming heeft gegeven hun rechtzaak tegen het verbod op hun homohuwelijk, voort te zetten.

De rechter gaf als reden dat de twee lesbiennes meer dan genoeg duidelijk hebben gemaakt dat hun huwelijk niet alleen vanwege fiscale redenen tot stand is gekomen, maar dat voor het hof duidelijk was dat de twee uit pure liefde getrouwd zijn. Wel voegde het hof daar aan toe dat de dames, nu ze hun rechtzaak rond het homohuwelijk uit mogen vechten, niet moeten verwachten dat de erkenning van het huwelijk er dan ook daadwerkelijk komt.

EU schept mogelijkheden
 
Homoseksualiteit is pas sinds 1993 legaal in Ierland en nog steeds vaak een heet hangijzer in de wetgeving. De rechtzaak en alle commotie er om heen wordt dan ook nauwkeurig gevolgd door de Ierse landelijke politiek en media.

Gilligan en Zappone kregen van het hooggerechtshof toestemming om te vechten voor erkenning van hun huwelijk omdat ze verschillende wetten en bepalingen aandroegen uit de Ierse en Europese grondwetten. Daarmee tilden ze hun zaak naar een Europees niveau en konden ze precedenten aandragen uit Nederland, België, Duitsland en Spanje, waar homohuwelijken steeds meer gemeengoed aan het worden zijn.

Bij de links hiernaast twee videofragmenten van de Ierse TV-zender Radio Telifis Éireann (RTE, zie link).

____________________________________________________

Lesbisch droomteam

Het lesbische stel is overigens niet ‘zomaar een stel’. Ierse en Engelse homorechtenorganisaties noemen het lesbische stel ‘the gay rights dream team’: een droomteam voor de homorechten. Naast het feit dat de twee al bijna 23 jaar een stel zijn, hebben ze beiden een CV die vele pagina’s in beslag neemt.

Zappone 
Katherine Zappone is in Ierland betrokken bij de Irish Human Right Commission; de Ierse commissie voor mensenrechten. Daarnaast is ze werkzaam als filosofe, onderwijzeres en is ze consulente voor onafhankelijk onderzoek. Ze is oud-voorzitter van de Ierse Nationale Vrouwenraad en nam zitting in verschillende commissies en werkgroepen op Iers nationaal, Europees en Internationaal niveau om de sociale en economische rechten te verdediging en op te komen voor gelijkheid tussen mannen en vrouwen.

Daarnaast was ze lid van de Ierse Nationale Economische en Sociale Raad en heeft ze talloze onderzoeksprojecten op het gebied van gelijkheid voor zowel vrouwen als kinderen geleid. Ze gaf les op het Trinity College in Dublin in mensenrechten en was gastdocente in Canada, Australië, Europa en de Verenigde Staten. Tussendoor publiceerde talloze boeken en essays over feminisme, ethiek, gelijke rechten en onderwijs en over verschillende onderzoeken die onder haar leiding gedaan werden.

Gilligan

Ann Louise Gilligan werkt voor het Ierse Ministerie van Onderwijs en is medecoördinatrice van een centrum dat procedures ontwikkelt voor benadeelde kinderen. Daarnaast staat ze te boek als activiste en gebruikt ze haar academische opleiding al jaren om te vechten voor gelijke rechten en diversiteit in de gemeenschap en op academisch vlak.

Ze is medeoprichtster van het Shanty Educational Project (een project dat de allerarmsten in bepaalde delen van Ierland ondersteunt) en heeft verschillende boeken geschreven waarin ze op een filosofische manier nieuwe manier aandraagt om de wereld gelijkwaardiger te maken. Daarnaast werd ze door de Ierse overheid aangesteld als voorzitter van de Ierse Nationale Welzijnsraad; een raad die onder andere als speerpunt heeft vroegtijdig schoolverlaten te voorkomen.