Willem Oltmans (1925 - 2004)
Rob Tielman | Column
Gepubliceerd op: 05 oktober 2004
Op 30 september is Willem Oltmans aan kanker overleden. Wat is zijn betekenis voor de homobeweging?
Willem Oltmans behoorde tot de vele homo’s (oud en jong) die in hun seksuele voorkeur geen reden zien om zich anders te gaan gedragen dan de rest van de mensheid. Zijn leven laat echter tegelijkertijd zien dat je dat zelf wel kunt vinden maar dat dit nog niet betekent dat anderen er net zo over denken.
Sterker nog: de meeste ongeorganiseerde homo’s zijn behoorlijk kwetsbaar als zij gediscrimineerd worden. Zelforganisatie is daarom vaak een zaak van levensbehoud, hoe onbelangrijk je zelf jouw eigen homoseksualiteit mag vinden.
Willem Oltmans werd onder andere op grond van zijn homoseksualiteit gediscrimineerd door de jarenlange (1952-1971) minister van Buitenlandse Zaken Joseph Luns, een rechtskatholieke homohater. Ook zijn opvolgers deden weinig om dit ‘Berufsverbot’ ongedaan te maken.
De jarenlange strijd van Willem Oltmans tegen deze achterstelling is bewonderenswaardig en onthullend.
Bewonderenswaardig omdat slechts weinigen in staat zijn om zo’n strijd voor gelijke behandeling tientallen jaren lang vol te houden. Onthullend omdat het laat zien hoe belangrijk zelforganisatie is (in dit geval in de vorm van de Nederlandse Vereniging van Journalisten).
Het verkregen rechtsherstel kan gelukkig gebruikt worden om zijn zeer omvangrijke dagboekenreeks uit te geven. Die dagboeken laten zien wat het betekende om openlijk homoseksueel te zijn in een tijd en wereld waarin dat op veel weerstand stuitte maar ook veel leuks te beleven viel.
Ikzelf raakte met Willem Oltmans bevriend in de jaren zeventig toen ik als jonge voorzitter van het Humanistisch Verbond veel aan de weg timmerde. Zelfs in die redelijk verlichte kringen werd ik van veel kanten voor hem gewaarschuwd, maar ik heb me daar weinig van aan getrokken.
Hij was een overtuigde voorstander van de vrijheid van meningsuiting die daarom steun verdiende; ook al was je het niet altijd met hem eens.
Ik hoop dat hij een voorbeeld zal blijven voor de vele homo’s en lesbo’s die in een homovijandige omgeving worden tegengewerkt maar die niet bereid zijn om zich daar bij neer te leggen.
Zijn leven maakt duidelijk dat strijdbaarheid loont als je de nodige bondgenoten weet te vinden.
Ga naar de columnssectie.
Meer columns zijn te vinden in het archief van de columnssectie.
Lees het bericht over het overlijden van Oltmans.
Geef je mening!
Willem Oltmans behoorde tot de vele homo’s (oud en jong) die in hun seksuele voorkeur geen reden zien om zich anders te gaan gedragen dan de rest van de mensheid. Zijn leven laat echter tegelijkertijd zien dat je dat zelf wel kunt vinden maar dat dit nog niet betekent dat anderen er net zo over denken.
Sterker nog: de meeste ongeorganiseerde homo’s zijn behoorlijk kwetsbaar als zij gediscrimineerd worden. Zelforganisatie is daarom vaak een zaak van levensbehoud, hoe onbelangrijk je zelf jouw eigen homoseksualiteit mag vinden.
Willem Oltmans werd onder andere op grond van zijn homoseksualiteit gediscrimineerd door de jarenlange (1952-1971) minister van Buitenlandse Zaken Joseph Luns, een rechtskatholieke homohater. Ook zijn opvolgers deden weinig om dit ‘Berufsverbot’ ongedaan te maken.
De jarenlange strijd van Willem Oltmans tegen deze achterstelling is bewonderenswaardig en onthullend.
Bewonderenswaardig omdat slechts weinigen in staat zijn om zo’n strijd voor gelijke behandeling tientallen jaren lang vol te houden. Onthullend omdat het laat zien hoe belangrijk zelforganisatie is (in dit geval in de vorm van de Nederlandse Vereniging van Journalisten).
Het verkregen rechtsherstel kan gelukkig gebruikt worden om zijn zeer omvangrijke dagboekenreeks uit te geven. Die dagboeken laten zien wat het betekende om openlijk homoseksueel te zijn in een tijd en wereld waarin dat op veel weerstand stuitte maar ook veel leuks te beleven viel.
Ikzelf raakte met Willem Oltmans bevriend in de jaren zeventig toen ik als jonge voorzitter van het Humanistisch Verbond veel aan de weg timmerde. Zelfs in die redelijk verlichte kringen werd ik van veel kanten voor hem gewaarschuwd, maar ik heb me daar weinig van aan getrokken.
Hij was een overtuigde voorstander van de vrijheid van meningsuiting die daarom steun verdiende; ook al was je het niet altijd met hem eens.
Ik hoop dat hij een voorbeeld zal blijven voor de vele homo’s en lesbo’s die in een homovijandige omgeving worden tegengewerkt maar die niet bereid zijn om zich daar bij neer te leggen.
Zijn leven maakt duidelijk dat strijdbaarheid loont als je de nodige bondgenoten weet te vinden.
Ga naar de columnssectie.
Meer columns zijn te vinden in het archief van de columnssectie.
Lees het bericht over het overlijden van Oltmans.
Geef je mening!